Sezony kąpielowe trwające zazwyczaj do końca sierpnia kończyły się w ostatnich latach pomyślnym finałem: mimo wielu interwencji, akcji ratowniczych, pomocy udzielanej przez punkty medyczne, nikt nie stracił życia. To wynik profesjonalnego działania odpowiednich służb, za które odpowiada Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji w Gdańsku. Co roku otwierane są strzeżone plaże, dozorowane przez ratowników wyposażonych w coraz lepsze środki techniczne. Dotyczy to plaż gdańskich w Jelitkowie, Brzeźnie, Stogach, Sobieszewie i Orlinkach.

Takich zabezpieczeń ratowniczych nie było w latach dwudziestych XX wieku. Dlatego też zdarzały się tragiczne wypadki, o których pisano w Danziger Neuste Nachrichten:

We wtorek minionego tygodnia [data wydania gazety – 4 sierpnia 1923 r.] wprost naprzeciw „Cafe Meeresbild” utonął 14-letni chłopiec. Nieszczęście wydarzyło się w miejscu, gdzie ów chłopiec spacerował plażą. Początkowo przyczyny zdawały się być zagadkowe, aż dochodzenie wykazało, iż w rzeczonym miejscu znajduje się dół o głębokości sześciu metrów. Wyjaśnienie, jakoby miał on powstać wskutek uderzenia pioruna, wydaje się być mniej prawdopodobne niż hipoteza o działalności wód gruntowych w tym miejscu, które spowodowały powstanie wspomnianej dziury. W niedzielę dwoje dorosłych ludzi wpadło do niej podczas kąpieli, jednak wszystko skończyło się szczęśliwie, gdyż z pomocą pospieszył pewien szyper i inni goście kąpieliska.

Wydarzenie miało miejsce w Jelitkowie, wówczas Glettkau, i wzbudziło spore poruszenie, gdyż władze ówczesnego kąpieliska niewiele uczyniły, by zabezpieczyć teren.

Naturalnie, nie ulega wątpliwości – pisał reporter tej gazety - iż o bezpieczeństwo kąpiących się nie trzeba dbać poza obrębem zakładu kąpielowego, bo kto kąpie się na wolnym powietrzu, czyni to na własną odpowiedzialność. Jednak dół powstał w bezpośrednim sąsiedztwie kąpieliska, a wraz z nim zaistniało stałe niebezpieczeństwo dla nie umiejących pływać – należy więc przedsięwziąć środki zaradcze. Jeśli nie można usunąć tego dołu, to należałoby podjąć obserwację, czy przypadkiem się on nie przemieszcza.

Więcej nie pisano na ten temat, widocznie już nie zdarzyło się tam nic złego.

Przenieśmy się teraz do innego sierpniowego dnia, tylko osiemdziesiąt lat później. Na plażę w Sobieszewie.

Feralnym dniem okazała się niedziela 10 sierpnia 2003 r. Około godz. 13 doszło do gwałtownego załamania pogody. Pojawiła się wysoka fala i wsteczny prąd w Zatoce Gdańskiej. Turyści znajdujący się około 200 metrów w lewo od głównego wejścia na plażę, zostali totalnie zaskoczeni. Świadkowie usłyszeli krzyki osób, które jednocześnie zaczęły tonąć. Razem było to osiem osób. Po kilkunastu minutach na miejscu pojawili się strażacy i płetwonurkowie. - Siedem osób odnaleziono w wodzie. Cztery trafiły do szpitala, a dwie, po udzieleniu pierwszej pomocy, puszczono do domu. Jedną osobę cały czas uznaje się za zaginioną - mówił st. kpt. Piotr Gudalewski, oficer operacyjny Wojewódzkiego Stanowiska Koordynacji Ratownictwa w Gdańsku. Wcześniej, o godz. 11. 00, patrol prewencyjny z kąpieliska Stogi, udzielił pomocy tonącemu mężczyźnie ze Starogardu Gdańskiego. Półtorej godziny później ratownicy zostali powiadomieni o przypadku tonięcia kobiety. Dwoje z nich rozpoczęło poszukiwanie zaginionej. Starszy ratownik Łukasz Iwański, z kąpieliska morskiego w Gdańsku Stogach, rozpoczął telefoniczną koordynację akcji, wzywając karetkę pogotowia i prosząc o wsparcie ratowników WOPR z innych kąpielisk. Ratownikom, po pięciu minutach poszukiwań, udało się odnaleźć i wynieść na brzeg tonącą. Po kilku minutach reanimacji czynności życiowe powróciły, ale oddech kobiety znowu począł zanikać, należało wznowić sztuczne oddychanie. Wezwano śmigłowiec medyczny.

W tym czasie ratownicy wraz z wypoczywającymi na plaży, wynosili na brzeg następnych podtopionych. Wkrótce na miejsce zdarzenia przybył patrol straży miejskiej, ratownik medyczny, policja i śmigłowiec. Ratownicy dokonali selekcji osób najbardziej poszkodowanych, te zabrał śmigłowiec, pozostałe przewieziono do szpitala karetkami. Helikopter medyczny niebawem powrócił. W międzyczasie bowiem zgłoszono zaginięcie kolejnej osoby, wczasowicza pochodzącego z Bytomia. Do akcji poszukiwawczej włączyło sie już kilkunastu obecnych na plaży ratowników. Przypłynęła łódź z ratownikami z Brzeźna, osoby z bazy WOPR na ulicy Litewskiej, płetwonurkowie ze Straży Pożarnej w Sobieszewie.

Podczas poszukiwań zgłoszono zaginięcie w wodzie kolejnych osób. Około godz. 15. 00 wyłowiono mężczyznę. Ratownicy medyczni ze śmigłowca i karetki podjęli czynności reanimacyjne. W tym czasie trwały poszukiwania pozostałych i energiczne wypraszanie z wody plażowiczów, którzy nie do końca rozumieli skalę zagrożenia. O godz. 17. 00 akcję ratowniczą zakończono nie znajdując już nikogo z poszkodowanych.

Bezpośrednim efektem tego wydarzenie było utworzenie strzeżonej plaży w Sobieszewie, a następnie jej filii w Orlinkach. Radykalnie zwiększyło się bezpieczeństwo kąpiących się i odpoczywających nad zatoką.

Autor: Waldemar Nocny

Komunikat Biura Prasowego UM w Gdańsku:

Prezydent Gdańska Paweł Adamowicz i Przewodniczący Rady Miasta Gdańska Bogdan Oleszek zapraszają serdecznie wszystkich gdańszczan na festyn z okazji zakończenia rewaloryzacji Parku Brzeźnieńskiego im. Haffnera (przy ul. Krasickiego). W trakcie festynu, w sobotę 26 czerwca, w pięknych scenografiach parku posłuchać będzie można trójmiejskich zespołów muzycznych, zobaczyć przedstawienie teatralne w wykonaniu dzieci z brzeźnieńskiego Klubu Projektornia, pokaz Tai Chi i prezentację umiejętności psów ratowniczych OSP Gdańsk.

Festyn rozpocznie się w samo południe, ale już pół godziny wcześniej, czyli o 11.30, na skwerze przed wejściem do Parku (przy pętli tramwajowej) zaprezentuje się Jacek Kulesza Trio Waliza i Tamburyn. O godz. 12.00 w położonym na wysokości dawnej baterii nadbrzeżnej Belwederku, z którego roztacza się piękny widok na Zatokę Gdańską dzieci z klubu Projektornia (dawny klub Cebulka) zaprezentują spektakl pt. „Sen Haffnera” opowiadający o powstaniu Domu Zdrojowego i Parku w Brzeźnie. Następnie prezydent Paweł Adamowicz i przewodniczący Bogdan Oleszek wraz z dziećmi dokonają symbolicznego otwarcia Parku po rewaloryzacji.

Chwilę później rozpoczną się kolejne koncerty: w dwóch nieodległych od siebie zakątkach parkowej przestrzeni zaprezentują się Zespół Perkusyjny Tomasza Żukowskiego „Ręce” (ok. godz. 12.45) I Towary Zastępcze (ok. godz. 13.30). Między koncertami (ok. godz. 13.15) na jednej z ukrytych między drzewami malowniczych polanek odbędzie się pokaz i – dla chętnych – lekcja Tai Chi Chuan w wykonaniu adeptów z YMAA Sopot-Gdańsk z instruktorem Rafałem Szulkowskim. Zaprezentują się również ratownicy z Ochotniczej Straży Pożarnej w Gdańsku ze swoimi psami szkolonymi do poszukiwań osób zaginionych.

Przewidywany czas zakończenia festynu to godz. 14.00, choć wcale nie oznacza to końca dobrej zabawy. Mamy nadzieję, że spacerowicze będą korzystać z wszystkich walorów Parku znacznie dłużej. Zwłaszcza, że oprócz urokliwych alejek znajduje się tam ścieżka rowerowa, plac zabaw dla najmłodszych dzieci, a dla tych nieco starszych m.in. rampa deskorolkowa i przyrządy do ćwiczeń.

Rewaloryzacja Parku Brzeźnieńskiego:

Park Brzeźnieński, któremu w wyniku konkursu przeprowadzonego wśród uczniów szkół funkcjonujących na terenie Brzeźna w 2002 roku Rada Miasta Gdańska nadała imię Jana Jerzego Haffnera, jest obok Parku Oliwskiego i Parku Oruńskiego, trzecim co do wielkości i znaczenia zabytkowym założeniem ogrodowym w Gdańsku. Położony w granicach dawnego uzdrowiska, podobnie jak Park Jelitkowski, Park Brzeźnieński jest zaliczany do grupy historycznych parków kuracyjnych, nazywanych również parkami zdrojowymi.

Karczma nad brzegiem Wisły w Przegalinie

Niszczycielska siła powodzi jest dzisiaj widoczna na całej długości rzeki Wisły. Tysiące ludzi broni przed nią swojego dobytku, zdrowia i życia. Wisła już od setek lat wzbierała wiosną, spływając do Zatoki Gdańskiej, łagodnie lub wzbudzając trwogę. Jej delta w szczególny sposób doświadczyła jej kapryśnej natury. Mieszkańcy Żuław i Gdańska, mimo zabezpieczeń, nigdy nie mieli pewności, czy potężny żywioł nie zaskoczy ich jak owego kwietniowego dnia 1829 r., bramami wlewając się do miasta, niszcząc domostwa, urządzenia portowe, docierając do morza poprzez utworzone efemeryczne ujście między Brzeźnem a Nowym Portem.

Przerwanie Mierzei Wiślanej w Górkach (Neufähr) zimową nocą z trzydziestego pierwszego stycznia na pierwszego lutego 1840 r., utworzenie nowego ujścia (Śmiała Wisła) oraz zbudowanie nieopodal śluzy, znacząco zabezpieczyło miasto przed powodzią. Jak pisano w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich z 1881 roku, Wisła

( ...) skróciła sobie drogi o dwie mile. Ażeby jednak przy Górkach nowem ujściem za wiele nie upływało wody i Gdańsk przez to nie został pozbawiony handlu i żeglugi, wzniesiono niebawem ogromną śluzę przy Górkach, z niezmiernym kosztem, która tyle tylko wody przepuszcza, ile jest miastu zbytecznej. Przez to jeszcze i tę dogodność uzyskało, że teraz Wisła w czasie wielkiego wezbrania grobli tu nie przerywa, co dawniej nieraz czyniła. Dla obrony w czasie wojny tak ważnej śluzy wzniesiony także został dość znaczny fort nad Wisłą. Odtąd liczą tu wszelkie berlinki i tratwy, które koło śluzy przechodzą. W 1877 r. popłynęło tędy do Gdańska: tratew 6056, berlinek i innych łodzi 13547.

Utworzenie nowego ujścia w Górkach było dla Gdańska pozytywnym wydarzeniem, lecz dla miejscowości leżących nad prawym brzegiem Martwej Wisły stało się poważnym zagrożeniem. Począwszy od Przegaliny nastąpiło znaczne zwiększenie spadku rzeki. Spowodowało to pogłębienie jej koryta i zwiększony nacisk wody na brzegi i wały. Już rok później zostały miejscowo zniesione wały nieopodal Sobieszewskiej Pastwy (Bohnsackerweide), Komar (Schnackenburg) i Przegaliny (Einlage).

Najlepszy chyba znawca obwałowań i odwadniania Żuław Hugo Bertram, pisał w 1907 r.:

Mniej więcej w tym miejscu, gdzie dzisiaj w południowo-zachodnim rogu obwodu Komar znajduje się na wale wiślanym gospoda Luchta, trochę bardziej na południe, na brzegu, obecnie zatopionym w Wiśle, w dzisiejszym obwodzie Wieńca znajdowała się karczma Katefftenkrug i należący do niej znaczny obszar gruntu. Karczma, później zwana również Ludwigskrug zatonęła wraz z większą częścią należącej do niej ziemi, która w XIX stuleciu posiadała jeszcze siedem chełmińskich mórg. Nastąpiło to po przerwaniu wydmy morskiej koło Górek i spowodowanych tym obwałów brzegów Wisły w miejscowym korycie rzeki.

Inna karczma, nazywana Bärenkrug, odnotowana w dokumentach z roku 1676, znajdująca się naprzeciw Wieńca (Kronenhof), była dwukrotnie przenoszona. Ostatecznie posadowiono ją w 1866 r. w Sobieszewskiej Pastwie, gdzie stoi do dnia dzisiejszego, nie pełniąc oczywiście dawnej roli.

Budynek dawnej karczmy Bärenkrug w Gdańsku Sobieszewskiej Pastwie

Naprzeciwko karczmy Bärenkrug, na stronie odlądowej wału znajdowało się osiedle należące do Wieńca, nazywane Kronhöfer Freiheit, a składające się z około dwudziestu domów. Po utworzeniu Śmiałej Wisły wał chroniący je został przerwany, a w ciągu kilku najbliższych lat zniknęło całe osiedle. Ostatni dom stał się ofiarą rzeki w 1857 r.

Do końca XIX wieku zarządcy wałów odnotowywali ich liczne przerwania dochodzące nawet do tysiąca metrów. Zniszczeniu ulegała także infrastruktura przeciwpowodziowa. Na przykład w kwietniu 1883 r. woda zatopiła wały w Sobieszewie (Bohnsack) od wewnątrz, przerwała je i uniosła wbudowaną w wale śluzę ulgową. W tym oraz 1886 roku podtopieniu uległy prawie wszystkie miejscowości znajdujące się na dzisiejszej Wyspie Sobieszewskiej. Nie uległy zalaniu tylko stare zagrody położone na sztucznie usypanych pagórkach. Ucierpiała ziemia orna ulegając zapiaszczeniu.

Dopiero jednak wykonanie Przekopu Wisły (otwartego 31 marca 1895 r.), zabezpieczyło miasto, miejmy nadzieję, że na trwale, przed skutkami katastrofalnych powodzi spowodowanych przez rzekę. Dawna Wisła Gdańska, dzisiaj Martwa Wisła, odcięta śluzami w Przegalinie od głównego nurtu rzeki, wydaje się oazą spokoju.

Martwa Wisła wiosną

Autor: Waldemar Nocny

Wykonanie sztucznego zasilania brzegu Zatoki Gdańskiej o kubaturze robót refulacyjnych około 125 000 m sześciennych w rejonie km 70,2 - 71,20 Gdańsk Brzeźno.

Zaciekawieni prowadzonymi pracami spacerowicze, mają niekiedy problem ze zrozumieniem powyższej treści. Na łatwiejszy w odbiorze język przekłada tę informację portal Trójmiasto.pl:

Specjalistyczny statek, pogłębiarka, podnosi z dna piach. Ten trafia do ładowni, a stamtąd 600-metrowym rurociągiem o przekroju pół metra, przesyłany jest na plażę. Wtedy do pracy włączają się spycharki, które rozprowadzają naniesiony piach.

W ubiegłym tygodniu spycharki pracowały po prawej stronie wejścia na plażę, w środę 20 stycznia, krążyły już wokół zjeżdżalni. Na tempo prac nie można więc narzekać, a jedynie warto wypatrywać momentu, kiedy szary, jakby powulkaniczny piach, uzyska (w wyniku utlenienia) kolor właściwy dla naszych plaż.

Strandhalle

Czyim ojcem jest Jean George Haffner każdy wie. Oczywiście Sopotu. Ale ów przedsiębiorczy lekarz z Alzacji, zanim szczęśliwie zrodził "perłę Bałtyku", która do dziś się nim (i słusznie) chwali, zdążył mieć inne dziecko, mniej może wybitne, ale za to starsze.

Mowa o Brzeźnie, bo właśnie tam miał miejsce pierwszy eksperyment Haffnera z utworzeniem bałtyckiego kąpieliska i krzewieniem morskich kąpieli jako panaceum na wszelkie niemalże dolegliwości. A trzeba przypomnieć, że początek XIX w., czyli okres w którym Haffner wraz z armią małego Korsykańczyka pojawia się w naszych okolicach, do najczyściejszych nie należał, a większość ludzi uważała wręcz, że "częste mycie skraca życie". O dobrowolnym zanurzaniu się w zimnej, morskiej wodzie, która do tego uparcie faluje, usiłując utopić człowieka, w ogóle nie było mowy. Morskie kąpiele były uważane za ze wszech miar szkodliwe i niebezpieczne dla życia. Na takim gruncie alzacki lekarz próbował zaszczepić ideę zdrowia przez higienę i ruch.

Kiedy mówi się o początkach kąpieliska w Brzeźnie, przywołuje się zazwyczaj postać szefa francuskiej administracji okupacyjnej w Gdańsku, generała i gubernatora w jednej osobie, Jeana Rappa. Czyni się to często w taki sposób, że można odnieść wrażenie, że to Rapp był autorem pomysłu kąpieliska i jego zleceniodawcą. W rzeczywistości było zapewne przeciwnie - to Haffner przekonał Rappa, że warto zbudować urządzenia kąpielowe na plaży niedaleko Gdańska. Służyć miały francuskim żołnierzom, przez co poprawić miała się ich kondycja. Domyślać się możemy, że względy merytoryczne nie musiały być aż tak kluczowe w procesie przekonania gubernatora do pomysłu lekarza. Byli bowiem kolegami z ławy szkolnej, towarzyszami broni, a nie bez znaczenia może być też fakt, że w tym samym roku, w którym generał wydał Haffnerowi "polecenie" założenia kąpieliska w Brzeźnie, nastąpiło dość osobliwe, rzec by można, spowinowacenie się obu panów.

Generał Rapp, jak na gubernatora i Francuza przystało, miał w Gdańsku kochankę, piękną podobno niezwykle, Julię Böttcher. Owa Julia miała mamę, owdowiałą Reginę Böttcher, z domu Bruns. Tę właśnie panią Reginę wydał Rapp za swojego przyjaciela Haffnera. Taka przynajmniej krąży plotka, przypisująca generałowi istotną rolę w powstaniu tego trwałego stadła. Został przeto Haffner czymś w rodzaju "teścia" swojego przyjaciela i zwierzchnika.

Ale wracajmy do Brzeźna. Tę właśnie niegdysiejszą wieś klasztorną wybrał Haffner na lokalizację swojego projektu. Czemu nie od razu Sopot? Po pierwsze dlatego, że do Sopotu było zbyt daleko, a po drugie istniejąca wówczas stara, bita droga, łącząca Gdańsk z Oliwą i dalej, z miastami na Pomorzu i Rzeszą, była tak tragicznej jakości, że podróż tam zajmowała cały dzień. Z Brzeźnem nie łączyła wprawdzie wówczas Gdańska żadna droga, za to bardzo wygodnie można było tam dotrzeć z Motławy Martwą Wisłą do Nowego Portu, a stamtąd to już tylko kawałek, który od biedy można było przebyć nawet pieszo.

Kąpielisko zorganizował Haffner błyskawicznie, bowiem zaczęło działać jeszcze w roku 1808. Budynek "łazienek" znajdował się w miejscu późniejszej hali plażowej, czyli tuż przy nasadzie nieistniejącego dzisiaj mola, od jego północnej strony. Bywał w nim oczywiście często i chętnie generał Rapp z nieodłączną Julią Böttcher, bywali inni Francuzi, przybywali też miejscowi, nie chcąc odstawać od mody. Popularność kąpieliska rosła, skoro już w 1810 r. urządzenia na wydmach zostały rozbudowane.

Kres temu projektowi położyć miała sama natura. Któryś ze sztormów, zapewne tych zimowych, a więc być może w styczniu, między rokiem 1811, a 1813 zniszczył wszystko, co wybudował Haffner w Brzeźnie. W 1813 roku całe Brzeźno zostało doszczętnie zniszczone przez "rosyjskich podpalaczy", jak określano w XIX w. żołnierzy cara, którzy tropiąc uchodzącego spod Moskwy Napoleona dotarli do Brzeźna, bynajmniej nie w celach kąpielowych.

Po wycofaniu się z Gdańska Francuzów kąpielisko upadło, ale, jak notują kronikarze, zdarzało się, że nieliczni mieszkańcy okolicy kąpali się nadal w Brzeźnie. Dobrych piętnaście lat trwało zanim amatorzy zimnego Bałtyku znowu zaczęli przybywać do Brzeźna, zanim zbudowano nowe "budy kąpielowe" i zajazd.

Obecne plany rekonstrukcji hali plażowej, która znajdowała się w tym samym miejscu co pierwsze "łazienki" Haffnera, są w fazie realizacji już znacznie dłużej niż 15 lat. Podobnie rzecz ma się z koncepcją odbudowy brzeźnieńskiego mola. Widocznie brakuje nam kogoś takiego jak dr Haffner, ale miejmy nadzieję, że kiedyś jeszcze "starsze rodzeństwo Sopotu" zabłyśnie dawnym blaskiem.

Autor: Aleksander Masłowski

Czytaj także o brzeźnieńskim parku

Dziękuję administratorowi  www.brzezno.net za udostępnienie ilustracji do tekstu.

Park Brzeźnieński / Fot. Jacko

Historia parku w Brzeźnie, który dzisiaj nosi dumne imię J.G.Haffnera, zaczyna się w I połowie XIX w. Jego zaistnienie można, przy minimalnej raptem dozie historycznego uproszczenia, wiązać z... powstaniem listopadowym. Kiedy bowiem to wybuchło, pozostający w jak najlepszych stosunkach z Imperium Rosyjskim rząd Prus nie czynił przeszkód aby na terenie państwa pruskiego powstały rosyjskie instalacje wojskowe. Podstawowym problemem armii rosyjskiej walczącej przeciw powstańcom w okupowanej części Polski były dostawy sprzętu i żywności. Życzliwe Prusy zgodziły się, aby dostawy te odbywały się za pośrednictwem najdogodniej względem teatru działań wojennych położonego portu w Gdańsku.

W ten sposób, na terenie odkupionym od Friedricha Bladdau, rzemieślnika z Nowego Portu, którego wspaniale zapowiadające się przedsięwzięcie hotelarsko-kąpielowe padło ofiarą pożaru po dziesięciu latach funkcjonowania, Rosjanie założyli kompleks magazynów wojskowych. By zapewnić odpowiednią komunikacje z Nowym Portem, zdecydowano się także na budowę odpowiedniej drogi, która kosztowała umiarkowanie, bo 8000 talarów. Dla porównania, roczna prenumerata codziennej gazety kosztowała wówczas 2 talary, a roczne czesne ucznia Szkoły Handlowej w Gdańsku – 100 talarów.

Park Brzeźnieński / Fot. Jacko

XIX-wieczni autorzy wspominając o budowie tej drogi, a jednocześnie o spaleniu przez Rosjan Brzeźna w 1813 r. konkludują, że tak jak bezmyślnie podpalając osadę zniszczyli ją doszczętnie, budując drogę przyczynili się do rozkwitu Brzeźna jako kąpieliska. Dzięki drodze bowiem istniała możliwość szybkiego i w miarę komfortowego dostania się do brzeźnieńskiej plaży w kilkanaście minut po dotarciu parowcem z centrum Gdańska do Nowego Portu, z czego mieszkańcy Gdańska chętnie korzystali. Z czasem drogę zaczęto nazywać w oczywisty sposób "Drogą do Nowego Portu" (Neufahrwasserweg), a jej dzisiejsza nazwa przypominać ma postać poety-biskupa, Ignacego Krasickiego.

Żeby lotny piasek z pobliskich wydm przestał w końcu zasypywać drogę, postanowiono owe wydmy obsadzić drzewami. Zalesienie terenu miało również zabezpieczyć wyjście z Gdańskiego portu przed wędrującym z wiatrem piaskiem. W tym celu wydzielono z posiadłości pruskiego inspektora prowiantowego, Johanna Junga, obszar o powierzchni 68 mórg (ok 35 ha), by obsadzić go drzewami. W ten sposób powstał w latach 1829-1831 spory zagajnik, ochrzczony mianem "Brzeźnieńskiego Lasku" (Brösener Wäldchen).

Dziesięć lat później przystąpiono do przekształcenia lasku w park, włączając go do kompleksu atrakcji przeznaczonego dla gości kąpieliska. Wytyczono alejki, założono punkty widokowe, ustawiono ławeczki. Na przełomie XIX i XX w. pruski militaryzm uzupełnił "wystrój" parku kilkoma urządzeniami fortyfikacyjnymi. Na wydzielonym z parku terenie powstały w roku 1896 stanowiska Baterii Plażowej (Strandbatterie), mające służyć sześciu działom, których zadaniem była obrona podejścia do gdańskiego portu przed spodziewanym desantem od strony zatoki. Strach przed tym kierunkiem ataku musiał być spory, skoro stanowiska artyleryjskie uzupełniono tuż przed wybuchem I wojny światowej kilkoma betonowymi schronami i kolejnymi miejscami dla dział.

Park Brzeźnieński / Fot. Jacko

Okres międzywojenny to powrót do parkowych funkcji całego obszaru "Lasku". Bezużyteczne, pozbawione dział stanowiska artyleryjskie ponownie włączono w struktury parkowe, urządzając na nich alejki, a na jednym ze schronów zbudowano w 1925 r. pomnik, będący wspomnieniem dawnych militarnych funkcji tego miejsca. Upamiętniać miał żołnierzy 17. Pułku Artylerii Pieszej, a nadano mu formę wysokiego obelisku zwieńczonego pozłacaną kulą. Przetrwał do lat 50., kiedy to, w ramach poprawiania historii, został wysadzony w powietrze.

W 2002 roku nadano mu imię prekursora kąpieliska w Brzeźnie, a przy okazji ojca Sopotu, J.G.Haffnera. Nadanie imienia nie zmieniło jednak wiele w dosyć opłakanym stanie parku. Domaga się on stanowczo prac remontowych, które zwykło się ostatnio górnolotnie określać mianem "rewitalizacji". Jakkolwiek byśmy to jednak nazwali, warto by naprawić zdeformowane przez korzenie drzew ścieżki, założyć oświetlenie, zabezpieczyć lub w jakikolwiek rozsądny sposób zagospodarować pozostałości fortyfikacji, które obecnie służą jako miejsce spożycia tanich napojów wyskokowych i zwracania ziemi produktów przemiany tych napojów w organizmach ich amatorów. Pieniądze już zarezerwowano. Miejmy nadzieję, że szybko zobaczymy jak niegdysiejsza ozdoba Brzeźna znowu zacznie je zdobić.

Autor: Aleksander Masłowski

Zdjęcia zamieszczone dzięki uprzejmości Jacko

Jeśli ktoś z Czytelników miałby ochotę zamieścić tutaj swoją galerię zdjęć z parku w Brzeźnie, to zapraszam do kontaktu - Ewa Kowalska (sikorzanka@gmail.com)