Ks. Krzysztof Niedałtowski wygłosił kolejny wykład z cyklu „Religie świata”, podczas czwartej prelekcji na Wydziale Nauk Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego, opowiadał o formach kultu w religiach etnicznych. 

Religie świata. Ks. Krzysztof Niedałtowski

Religie świata. Ks. Krzysztof Niedałtowski

Na wstępie ksiądz przypomniał, że religię uniwersalną od etnicznych odróżniają misje (których nie ma w religiach etnicznych), a magię od religii odróżnia język rozkazu (magia) lub prośby. Natomiast religia od światopoglądu (czy filozofii lub etyki) różni się tym, że w religii jest ważny kult. I co ważne – kult nie jest wymysłem człowieka. Kult służy zabezpieczeniu, pomnażaniu i sakralizacji życia. 

Sprawiedliwość naprawcza, a nie odwetowa

Prelegent zwrócił uwagę na bardzo istotną różnicę pomiędzy wymiarem sprawiedliwości w kulturze tzw. zachodniej i w religiach etnicznych. Ksiądz mówił:

Żeby rytuał nie był pusty, to go trzeba napełniać własną aktywnością, własną treścią. Nasza spowiedź, nasz rytuał pokutny jest pusty wtedy, kiedy wyznajemy jakąś formułkę. Pokuta powinna być jakimś symbolicznym gestem, a nie tylko odmówioną „zdrowaśką”, a po drugie trzeba by przywrócić ład, czyli naprawić co złego zrobiliśmy. Jeśli to się wiąże z krzywdą materialną to naprawić przez restytucję. Ten warunek u nas zadośćuczynienie bliźniemu jako piąty warunek dobrej spowiedzi jest nagminnie lekceważony. [….] My często, w zachodniej  kulturze rozumiemy wymiar sprawiedliwości (również cywilny), że jego sensem jest odwet, czyli jeśli ty zrobiłeś coś złego – to jesteś ukarany. Natomiast u Papuasów na Gwinei na przykład jest tzw. sprawiedliwość naprawcza. Złamałeś komuś rękę, to nie pójdziesz siedzieć, a my ciebie będziemy karmić, ubierać i jeszcze pilnować, ale pójdziesz na pole i będziesz tam pracował, ponieważ on (ten, którego skrzywdziłeś) ma złamaną rękę. Musisz swoje pole zostawić i iść do niego. Zatem nie dość, że naprawiam, to jeszcze mnie to boli, czyli wraca ład. Jesteśmy o wiele głupsi w tym wymiarze od Papuasów, chociaż jest to trudne w cywilizowanym świecie, żeby sprawiedliwość była naprawcza.

To ostatnie zdanie nie może na nas nie zrobić wrażenia…

YouTube Preview Image

Cykl „Religie świata” został zainicjowany przez dr Nataszę Kosakowską-Berezecką z Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego.

Wykłady RELIGIE ŚWIATA