Dobiegają końca prace renowacyjne i adaptacyjne w Centrum św. Jana Nadbałtyckiego Centrum Kultury w Gdańsku.
Finansowane z funduszy unijnych prace konserwatorskie i modernizacyjne zmienią zabytkowy, zniszczony w czasie II wojny światowej kościół w kulturalną mekkę Gdańska i Trójmiasta. Podczas robót natrafiono na kilka niespodziewanych odkryć historycznych.

Glazurowane dwukolorowe parapety, bogate zdobienia freskowe na zwieńczeniach filarów i ścianach bocznych, bajecznie kolorowa kaplica św. Ducha przy głównym wejściu, wentylacja grobowca donatora świątyni Zachariasza Zappio oraz tajemniczy napis na ścianie przy wieży to niespodzianki, które ukazały się konserwatorom, pracującym podczas renowacji wnętrza zabytkowego kościoła św. Jana w Gdańsku. Świątynia przechodzi generalny remont adaptacyjny na ośrodek kultury – Centrum św. Jana, Nadbałtyckiego Centrum Kultury w Gdańsku.

Zabytkowe wnętrze zyskało nowy blask, który będą mogli podziwiać przyszli goście centrum kultury. Podczas pierwszego etapu prac wykonano konserwację ceglanych ścian korpusu nawowego, kruchty pod wieżą, kaplicy św. Ducha oraz dwóch niezabetonowanych filarów, podczas których, pod kolejnymi warstwami tynku natrafiono na wiele kolorowych malowideł. Odnowiono kamienne płyty nagrobne i ułożono w kamiennej posadzce, zamiast drewnianej podłogi jak było pierwotnie w kościele. Zrekonstruowano drewniane drzwi w wieży i rzeźbione wrota pod nią.

W zabytkowym kościele uderza widok dwóch współczesnych empor i przeszklonej klatki schodowej. Powstały one na potrzeby sceniczne przyszłych wydarzeń kulturalnych w świątyni. Ponadto na cele artystyczne zaadaptowano również wewnętrzną wieżę w oryginalnej, ceglanej wieży kościoła – będą w niej garderoby. Są przestronne i komfortowe, jak na takie możliwości lokalowe.

– Wiele prac jest niewidocznych dla oka – mówi Iwona Berent, kierownik biura odbudowy Kościoła św. Jana w gdańskim NCK. – Pracownicy firmy Eko-Inbud zagęścili i ustabilizowali grunt pod główną nawą świątyni. Ułożyli również pod posadzką specjalne kanały na instalacje elektryczne, teletechniczne, ochrony przeciwpożarowej i antywłamaniowej z monitoringiem, a także instalację ogrzewania podłogowego.

YouTube Preview Image

Modernizacja św. Jana to jednak nie tylko prace we wnętrzu. W ramach projektu dofinansowanego przez Unię Europejską (w wysokości 11 mln 250 tys. 355 zł) i samorząd województwa pomorskiego (3 mln 750 tys. 118 zł) odbudowano również zabytkowe kamieniczki przy ul. Świętojańskiej, w bezpośrednim sąsiedztwie kościoła oraz odbudowano ceglane ogrodzenie świątyni z bramami, zdobione rzeźbionymi stalowymi prętami z XIX wieku.

– Odtworzyliśmy historyczny wygląd kamieniczek z ówczesnym wyglądem okien i okiennic oraz kamiennych zwieńczeń szczytów na podstawie rycin i szkiców. Ponieważ nie mieliśmy kolorowych dokumentów zdecydowaliśmy o otynkowaniu budynków w kolorze ugrowym, charakterystycznym dla okresu – informuje Iwona Berent z NCK. – Budyneczki będą służyły jako zaplecze administracyjno-socjalne Centrum św. Jana.

Nowoczesność przyszłego centrum to profesjonalne oświetlenie i system nagłośnieniowy oraz system zaciemniania okien. Podczas naszej wizyty trwał montaż specjalnych, obrotowych krzesełek.

– Prace idą bardzo sprawnie. Mamy 4-miesięczne przyśpieszenie – cieszy się kierownik biura odbudowy.

Na razie jednak kościół św. Jana nie jest szeroko dostępny dla zwiedzających. Można jedynie podejrzeć wnętrze podczas coniedzielnych mszy dla środowisk artystycznych oraz podczas wystawy Międzynarodowego Festiwalu Fotografii – Transfotografia 2010.

Zakończenie etapu pierwszego to nie koniec prac w św. Janie.

– Do zrobienia mamy jeszcze wiele – dach, konserwacja elewacji kościoła i wieży, wewnątrz konserwacja ścian prezbiterium i transeptu – wylicza Iwona Berent. – Marzy mi się jeszcze postawienie sygnaturki na skrzyżowaniu naw i zrobienie zegara słonecznego na bocznym filarze kościoła od strony kamieniczek. Wszystko będziemy realizowali w miarę dostępnych środków i dofinansowań.

Autor: Andrzej Mróz